Lapidarium van het Nationaal Museum, Praag

Het Lapidarium in Praag is de grootste permanente tentoonstelling gewijd aan historische steenbeelden, tombes en architecturale fragmenten afkomstig uit Bohemen, met een aanzienlijk deel uit Praag zelf. Het herbergt waardevolle steenkunst die dateert uit de 11e tot het begin van de 20e eeuw.

František Palacký, een vroege voorstander van het Nationaal Museum, pleitte in 1839 voor de verzameling van stenen monumenten en artefacten. Dit initiatief legde de basis voor de uiteindelijke oprichting van het Lapidarium.

De voorloper van het Lapidarium, bekend als de Tentoonstelling van Monumenten van Oude Architectuur en Tentoonstelling van Architectuur en Engineering, werd in 1898 gehouden op het Výstaviště Praha. Het gebouw voor deze tentoonstelling werd ontworpen door architect Antonín Wiehl voor de wereldtentoonstelling van 1891.

Het Lapidarium opende officieel zijn deuren voor het publiek met de eerste permanente tentoonstelling in 1905. Dit markeerde een belangrijke stap in het behoud en de presentatie van steenkunst.

Het museum was van 1914 tot 1932 gesloten vanwege de gevolgen van de Eerste Wereldoorlog. Deze langdurige sluitingsperiode had een aanzienlijke impact op de activiteiten.

Het Lapidarium kende een nieuwe sluiting van 1939 tot 1954, ditmaal vanwege de Tweede Wereldoorlog. Deze periode benadrukt de impact van grote wereldconflicten op culturele instellingen.

Het museum onderging een ingrijpende renovatie en wederopbouw van 1967 tot 1993. Dit grootschalige project had tot doel de tentoonstellingsruimtes te behouden en te moderniseren.

Het Lapidarium bevat Romaanse fragmenten uit de crypte van de Sint-Vituskathedraal, daterend uit de late 11e eeuw, met enkele van de oudste artefacten uit de collectie.

De collectie omvat Romaanse tegelkachels versierd met reliëfs van diverse figuren zoals leeuwen, griffioenen, sfinxen en keizer Nero, afkomstig uit de basiliek op Praag-Vyšehrad.

Bijna 900 fragmenten, waaronder acht grafstenen met gebeeldhouwde figuren van abten en diverse architectonische stukken uit de 11e tot 13e eeuw, werden verworven uit archeologische opgravingen van de Benedictijnse abdij Ostrov (Insula).

Het Lapidarium herbergt zes originele gotische beelden van de Karelsbrugtoren, waaronder afbeeldingen van keizer Karel IV, koning Wenceslaus IV en beschermheiligen.

De Krocin-waterfontein, gebeeldhouwd uit rozenmarmer en afkomstig van het Oude Stadsplein, werd tussen 1911 en 1914 naar het museum verplaatst.

Fragmenten van de Maagd Maria Immaculata met vier aartsengelen die draken bevechten, oorspronkelijk gemaakt door Johann Georg Bendl in 1650 voor de Oude Stadsplaats, worden in het museum bewaard. Deze werden in 1918 vernietigd door anarchisten.

De hal van de Karelsbrug toont zeven originele barokke beeldengroepen, waaronder opmerkelijke werken van Matthias Bernard Braun en Ferdinand Maxmilian Brokoff, zoals 'Extase van de Heilige Ludgarda' en 'De Verheerlijking van Sint Ignatius van Loyola'.

Het museum toont het eerste standbeeld van de Boheemse beschermheilige Wenceslas, gemaakt door Johann Georg Bendl in 1680 voor het Wenceslasplein. Een ander standbeeld van Sint-Wenceslas toont de heilige die wijnranken plukt.

Allegorische beelden uit de tuin van zomerpaleis America, geprojecteerd door Kilian Ignac Dienzenhofer, vertegenwoordigen de rococostijl binnen de collectie van het Lapidarium.

De Hal van Habsburgse Keizers bevat ruiterstandbeelden van Frans I en staande figuren van Frans Jozef I, oorspronkelijk in brons gegoten voor openbare ruimtes en later verplaatst naar het Lapidarium na de Eerste Wereldoorlog.

Marmere bustes van Franz Joseph I en keizerin Elisabeth, gebeeldhouwd door Antonín Pavel Wagner in 1891, waren oorspronkelijk bedoeld voor het Pantheon van het Nationaal Museum en werden na de reconstructie in 2019 teruggeplaatst.

In 1995 ontving het Lapidarium erkenning als een van de tien mooiste museumtentoonstellingen van Europa, wat de belangrijke bijdrage aan culturele presentatie benadrukt.