Hoe de ontdekking van een historisch Ingres-portret het artistieke erfgoed van Brugge en de Sint-Janshuismolen belicht
Musea Brugge heeft een belangrijke doorbraak in de kunstgeschiedenis aangekondigd, die een nieuw licht werpt op de internationale connecties van lokale makers. Een voorheen anoniem portret uit 1813 van de gerenommeerde Franse neoclassicistische meester Jean-Auguste-Dominique Ingres is eindelijk geïdentificeerd. Het onderwerp van deze raadselachtige tekening is Joseph Ducq (1762–1829), een uiterst getalenteerde kunstenaar uit Brugge die uiteindelijk directeur van de Brugse Academie zou worden.
Deze ontdekking benadrukt de nauwe banden tussen lokale erfgoedlocaties — zoals de historische 18e-eeuwse windmolen de Sint-Janshuismolen — en de bredere Europese kunstscène van de negentiende eeuw.
Het onthullen van de geheime identiteit van een Brugse meester
Decennialang bleef de identiteit van de man op de tekening van Ingres een mysterie voor kunsthistorici. Een eerdere poging tot identificatie in 1980 suggereerde onterecht dat het portret een lokale politicus genaamd Charles-Bernardin-Ghislain Coppieters-Stochove voorstelde.
Het mysterie werd uiteindelijk opgelost door onderzoek van dr. Thijs Dekeukeleire bij Musea Brugge. Door het portret te vergelijken met een prent uit het prentenkabinet van Musea Brugge, ontdekte de onderzoeker een onmiskenbare gelijkenis. De prent, een beeltenis van Joseph Ducq gemaakt door zijn leerling Adriaan Wulffaert rond 1829, was duidelijk gebaseerd op de originele tekening van Ingres.
Het portret zelf werd waarschijnlijk in Rome gemaakt als afscheidscadeau, kort voordat Ducq terugkeerde naar Brugge. Hoewel Ingres tijdens zijn verblijf in Italië veel reizigers en collega's schetste, portretteerde hij zelden kunstenaars uit de regio die later België zou worden. Dit maakt het ingetogen, verfijnd getekende portret in driekwartprofiel hoogst uniek. De fysieke tekening bevindt zich vandaag in een privécollectie in Toronto, Canada, nadat deze in 2013 op een veiling werd verkocht.
Hoe deze ontdekking uw bezoek aan het Brugse erfgoed verrijkt
De identificatie vond plaats als onderdeel van het initiatief 'Leerling-Meester II', een onderzoeksproject dat zich richt op het in kaart brengen van de internationale netwerken van schilders en tekenaars uit Brugge tijdens de negentiende eeuw.
Dit onderzoek bewijst dat de creatieve geesten die in de stad werkten niet geïsoleerd waren, maar actieve deelnemers waren aan een levendige, continentbrekende culturele dialoog. Wanneer bezoekers historische plekken in de stad bezoeken, van het industrieel erfgoed in de Sint-Janshuismolen tot de kunstgalerijen in het stadscentrum, treden ze binnen in een stad die diep verweven was met het Europese culturele landschap.
Om voort te bouwen op deze ontdekkingen zet Musea Brugge het onderzoek voort en zal het een wetenschappelijk artikel over het portret publiceren. Toekomstige onderzoeksinitiatieven zullen worden ondergebracht in het nieuwe BRON-onderzoekscentrum, gelegen in het Museumkwartier van de stad.
Laat Musemap (musemap.art) u helpen bij het plannen van uw culturele route en ontdek de rijke geschiedenis achter lokale bezienswaardigheden. U kunt eenvoudig uw volgende stappen plannen door de interactieve kaart van Brugge te raadplegen, de volledige lijst met lokale musea te verkennen of de actuele culturele agenda te bekijken om te zien wat er tijdens uw verblijf te beleven valt.
